Dersler (9)

verkligen - gerçekten

Verkligen?
Gerçekten mi?

Jag gillade den här boken verkligen.
Bu kitabı gerçekten çok beğendim.

Har du verkligen inga pengar?
Gerçekten paran yok mu?

Jag hoppas verkligen att du kan hjälpa mig.
Gerçekten umuyorum ki bana yardım edebilirsin.

İsveççe Hayvan Deyimleri




İsveççe kaç tane hayvan ismi biliyorsunuz? Diyelim ki hepsini! Peki bu hayvanlar İsveç'te ilk hangi özellikleriyle akla geliyor? ^^ Her dilin ya da ülkenin yaklaşımları farklı olabilir; hayvanların özelliklerini farklı veya benzer bir şekilde düşünüyor olabilirler ve bunun sonucu olarak aynı hayvan isimlerini içeren ama farklı anlamları olan deyimlere sahip olabilirler. Ben de düşündüm ki bu deyimleri öğrenmek ve kendi dilimizdeki deyimlerle karşılaştırmak eğlenceli olabilir ve aynı zamanda hem hayvan isimlerini hem de insanları tanımlayan bazı sıfatları da öğrenebiliriz. Bakalım hangi hayvan isimleri neleri çağrıştırıyor İsveç'te!





Arg som ett biArı gibi kızgın
Dum som en gåsKaz gibi aptal
Envis som en åsnaEşek gibi inatçı
Fattig som en kyrkråttaKilise faresi gibi fakir 
Flitig som en myraKarınca gibi çalışkan
Flitig som ett biArı gibi çalışkan
Fri som en fågelKuş gibi özgür
From som ett lammKuzu gibi uysal
Glad som en lärkaTarlakuşu gibi mutlu
Hal som en ålYılanbalığı gibi kaypak
Hungrig som en vargKurt gibi aç
Klok som en ugglaBaykuş gibi bilke
Listig som en rävTilki gibi kurnaz
Lydig som en hundKöpek gibi itaatkar
Pigg som en mörtÇamçak balığı gibi canlı
Rädd som en hareTavşan gibi korkak
Slug som en rävTilki gibi açıkgöz
Smutsig som en grisDomuz gibi pis
Snabb som en vesslaGelincik gibi hızlı
Stark som en oxeÖküz gibi güçlü
Stark som en björnAyı gibi güçlü
Stolt som en tuppHoroz gibi gururlu
Tyst som en musFare gibi sessiz
Vig som en kattKedi gibi çevik
Smidig som en kattKedi gibi esnek


İsveççe'de katır yerini eşeğe bırakmış inatçılık konusunda. Biz horoz gibi diklenmek deyimini kullanırız ama İsveç'teki horozlar gururlu duruyor demek ki. Bizde ayılar güçlüdürler ve çok yerler, ama biraz da kabadırlar. İsveç'in ayıları karizmasından henüz birşey kaybetmemiş anlaşılan, tek sıfatları güçlü olmak hala. Fare niye sessiz anlamadım ama Türkiye'deki fareler mümkünse daha da çok ses çıkarsın ki nerede olduklarını bilelim yuvalarına gidip nüfuslarını arttırmadan önce... İsveç'te tarım ve ormancılık ülkede büyük bir alan kaplıyor. Tarladaki gelinciklerden çok çekmiş olmalılar ki hızına deyim bile yapmışlar. Son olarak; arının kızgın olduğunu Türkiye'de duymadım ama kalleş olduklarını bizzat gözlerimle gördüm, masuma eziyet ediyorlar.

Resimlerdeki hayvanların hepsi İsveç'e özgü hayvanlardır. Sokakta caddede tavşan görmek mümkündür, aslında kedi ve köpek göremiyorsunuz yanlarında sahipleri olmadıkça. Ama ormanlarda vahşi kediler yaşıyorlar. Bazen yolunuza bir geyik bile çıkabilir ama onlar genelde meyve ağaçlarını tercih ediyorlar. ^^ Bu resimde de kuşlar gibi yüksekten uçan kazları görebilirsiniz.


Sizin de bildiğiniz hayvan deyimleri varsa, lütfen bizimle paylaşın! Okuduğunuz için teşekkür ederim!

hem - ev, eve

ses dosyasını indir
hem, hemmet, hem, hemmen

Gå hem! Eve git! / Git burdan!
Det är lätt att arbeta i hemmet. Evde çalışmak kolay.
De reser hem i morgon till Ankara. Yarın eve, Ankara'ya yolculuk ediyorlar.
Den här skolan har varit mitt hem nästan hela mitt liv. Bu okul nerdeyse tüm hayatım boyunca benim evim olmuştur.

Kelimeler

Kelime nedir?
Sesler veya işaretler bir araya gelerek kelimeleri oluştururlar ve insanlar iletişim kurmak için kelimeleri kullanır. Şimdi birkaç İsveççe kelime öğrenelim.

bil / araba 
hund / köpek
katt / kedi
glädje / mutluluk 
söt / tatlı 
snabb / hızlı 
springa / koşmak
och / ve 
tre / üç 
sjätte / altıncı (6.) 
när / zaman

Türkçe derslerimizde de öğrendiğimiz üzere, cümleler kelimelerden oluşur. Temeli iyi anlarsanız, geri kalan konuları eklemek ve anlamak her zaman daha kolay olur. Bir dilin temellerinden biri de farklı sınıflardaki kelimelerdir. Bu kelimeleri birbirimizle iletişim kurmak için kullanırız. Kelimeler yazılı veya sözlü olabilirler.

Kelime kökü nedir?
Kelimenin yapım veya ekim eki almadan önceki haline kelime kökü denir.

Örnek:
bil / araba --- kelime kökü
bil-en / belirli bir araba
bil-ar / arabalar
bil-arna / belirli arabalar
bil-ens / arabanın
bil-arnas / arabaların

Belirli ne demek? Eğer İngilizce biliyorsanız, belirli olma durumu "the" kelimesine karşılık gelir. Türkçe'de ise, ismin önüne bu, şu, o  işaret sıfatları gelebilir veya kelimeyi yalın haliyle (kelimenin kök halini) kullanırız ve cümlenin geri kalanından, nesnenin (bu örnekte arabanın) belirli bir veya bir takım nesne grubuna işaret ettiğini anlarız.

Bu eklerin kullanımı çok önemlidir. Çünkü cümlenin tüm anlamı değişebilir. Aynı Türkçemizde de olduğu gibi, araba ve arabalar kelimeleri farklı anlamlara gelir; aynı "bil" ve "bilar" gibi.

Sonek nedir?
Kelime köklerine sondan eklenen eklere "sonek" denir.Yukarıdaki örnekte "bil" kelimesine eklenen eklerin tümü soneklere birer örnek teşkil eder.

Kelimelerin Farklı Biçimleri/Halleri
Kelimelerin hallerini değiştirdiğimiz zaman anlam da değişir.

Örnek:
bra, bättre, bäst / iyi, daha iyi, en iyi
bil, bilen, bilarna, bilens / araba, (belirli bir) araba, (belirli bazı) arabalar, (belirli bir) arabanın 

Sonuç:
Şimdi, bir dili oluşturan temel yapıtaşını, "kelimeyi" genel olarak hatırlamış olduk ve aynı zamanda bazı İsveççe kelimeleri kelime hazinemize ekledik. Peki hangi kelimelerdi onlar?

bil / araba 
hund / köpek
katt / kedi
glädje / mutluluk 
söt / tatlı 
snabb / hızlı 
springa / koşmak
och / ve 
tre / üç 
sjätte / altıncı (6.) 
när / zaman
bil-en / belirli bir araba
bil-ar / arabalar
bil-arna / belirli arabalar
bil-ens / arabanın
bil-arnas / arabaların
bra, bättre, bäst / iyi, daha iyi, en iyi


İsveççe Sıfatlar, Zarflar ve Aralarındaki Farklar

Bu derste İsveççe sıfat ve zarflar arasındaki farkları örnek cümlelerle okuyarak öğrenebilir ve önceki bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.

1) Sıfatlar daima bir isim veya bir zamir ile birlikte kullanılarak bir kişiyi veya bir nesneyi tanımlar.
En vacker kvinna gick på gatan.
Güzel bir kadın caddede yürüyordu.

Paula körde en snabb bil.
Paula hızlı bir araba sürdü.

Huset kommer att bli högt.
Ev yüksek olacak.

Min pappa är stark.
Babam güçlü.

2) Zarflar bir hareketi veya bir olayı tarif etmek için kullanılır.
En kvinna gick vackert på gatan.
Bir kadın cadede güzelce yürüyordu.

Paula körde en bil snabbt.
Paula bir arabayı hızlıca sürdü.

Sven sprang raskt till matchen.
Sven hızlıca maça koştu.

Vi fiskade mycket på semestern.
Biz tatilde çok balık tuttuk.

Fotbollsmatchen var ovanligt lång.
Futbol maçı olağandışı uzundu.

3) İsveç Dilinde, zarflar şekil değiştirmezler. Başka bir deyişle, zarflar fiillere, isimlere veya diğer zamirlere göre değişmezler.
Han går långsamt.
O yavaşça yürüyor.

De gick långsamt.
Onlar yavaşça yürüdü.

Stina har gått långsamt.
Stina yavaşça yürüdü.

Innan vi kom dit hade hunden gått långsamt hela sommaren.
Biz oraya gelmeden önce, köpek bütün yaz yavaş(ça) yürümekteydi.

Vi ska gå långsamt längs stranden imorgon.
Yarın sahil boynca yavaşça yüryeceğiz.

  • Gördüğünüz gibi özne veya yüklem ne olursa olsun, zarflar daima aynı şekilde kullanılmaktadır. Sıfatların aksine birlikte kullanıldığı kelimelere göre değişik ekler almamaktadır. Şimdi de sıfatlara bir göz atalım.
Han är lugn.
O sakin.

De var lugna.
Onlar sakindi.

Stina har varit lugn.
Stina sakince duruyordu.

Innan vi kom dit hade hunden varit lugn hela sommaren.
Biz oraya gelmeden önce, köpek bütün yaz sakindi.

İsveççe çoğu sıfatlar ve isimler; 
  1. ett veya en grubunda olmaları
  2. tekil veya çoğul olmaları
  3. belirli veya belirsiz olmalarına

bağlı olarak değişik ekler almaktadırlar. Fakat zarflar, yukarıdaki cümlelerde de gördüğünüz üzere asla değişmezler.

Örnekler
ett stort hus – büyük bir ev 
det stora huset - (bu) büyük evler
en stor bil - büyük bir araba
den stora bilen - (bu) büyük araba

  • Bazı İsveççe sözlüklerde sıfatların ve kişi zamirlerinin farklı biçimlerde yazılmasının sebebi de budur. Örneğin benim - min kelimesine baktığınız zaman min mitt mina kelimelerini görebilirsiniz. Bunun sebebi en ve tekil kelimelerle min, ett ve tekil kelimelerle mitt, ve hem en hem de ett + çoğul kelimelerle ise mina kullanılmasıdır.
Sıfat Örnekleri
min bil - benim arabam
mina bilar - benim arabalarım
mitt hus - benim evim

hopp - umut
ett hopp - bir umut
det hoppet - (bu) umut  - belirli bir umut
mitt hopp - benim umudum